علما و مراجع و محققین و پژوهشگران علوم اسلامی
بسم الله الرحمن الرحیم
الحمد لله رب العالمین و صلی الله علی سیدنا و نبینا محمد و علی اهل بیته
بحثی را میخواهم بگویم که قبل از آن باید از خداوند عذرخواهی کنم که ما را ببخشد و دوم از کسانی که از طرف من، به ایشان ترکش بی نظمی خورده است چون میخواهیم بحث امروز ما بحث نظم باشد و خود من در بسیاری از عهدهایم بد قولی کردم. زود آمدم، دیر آمدم و بی نظمیهایی در دقایقی از عمر من به خصوص در سخنرانیها بوده است. ولی اول فکر کردم این بحث را مطرح نکنم، چون خودم بی نظمی زیاد داشتهام. از این طرف هم گفتم حالا میگویم، بعد هم اعتراف میکنم همه کارهای من منظم نیست ولی دوست دارم منظم باشم.
قرآن هم میگوید آنهایی که دوست دارند آدم خوبی باشند، این هم یک مرحلهای است. «یُحِبُّونَ أَنْ یَتَطَهَّرُوا»(توبه/108) یعنی خوب نیستند، اما دوست دارند خوب باشند. بحث این است که من دوست دارم منظم باشم و اگر هم شما هستید خوشا به حالتان، اگر هم مثل من هستید، بیایید سعی کنیم اینچنین باشیم.
1- نظم در نظام تکوین و آفرینش
در بحث نظم اول نظم را دو شاخه کنیم. 1- نظم در آفرینش 2- نظم در دین.
اولی را میگویند: «تکوین» دومی را هم میگویند: «تشریع» در آفرینش نظم است. قرآن میفرماید: «وَ السَّماءَ رَفَعَها وَ وَضَعَ الْمیزانَ»(الرحمن/7) خدا آسمان را برافراشت. «وَ وَضَعَ الْمیزانَ» یعنی خدا یک توازن را در آسمانها قرار داده است. همین که امروز میگویند جاذبه و گریز از مرکز و اینها وجود دارد، یعنی این کرات «کُلٌّ فی فَلَکٍ یَسْبَحُونَ»(یس/40) یعنی هر ستارهای در مدارخود میچرخد. قرآن میفرماید: «لاَ الشَّمْسُ یَنْبَغی لَها أَنْ تُدْرِکَ الْقَمَرَ وَ لاَ اللَّیْلُ سابِقُ النَّهارِ وَ کُلٌّ فی فَلَکٍ یَسْبَحُونَ»(یس/40) نظام آفرینش طوری است که خورشید و ماه، هیچ وقت به هم نمیخورد. شب از روز جلو نمیافتد. شما چند روز دیگر وقتی میخواهی بگویی سال تحویل میشود، یعنی چه؟ میگویی در فلان ساعت و دقیقه سال تحویل میشود یعنی حرکت زمین به دور خورشید، تکمیل میشود. اگر نظم نباشد، حرکت زمین به دور خورشید را از کجا می گویی؟ شما 24 ساعت را چطور تنظیم میکنید؟
در دین اسلام کار و تلاش برای اهداف پاک برای رفاه و آسایش خانواده و همچنین برای خدمت به مردم مساوی با عبادت خدا است. اسلام از بی کاری و تنبلی بیزار است. چه اینکه تمام گرفتاریهای ناشی از بیکاری و تنبلی است. دین اسلام با وجود اینکه مردم به کار و تلاش دعوت می کند، آنان را از کارهای حرام و همچنین از کارهای برای اهداف نا مقدس نهی می کند. در این مقاله چهل حدیث در موضوع کار و تلاش و همچنینی تنبلی و بیکاری جمع آوری شده است.
۱. پیامبر اکرم(صلی الله علیه و آله):
طَلَبُ الحَلالِ فَرِیضَهٌ عَلَی کُلِّ مُسلِمٍ و مُسلِمَهٍ؛ کار کردن برای کسب مال حلال، بر هر مرد و زن مسلمان واجب است.
(جامع الاخبار، ص ۳۸۹، حدیث ۱۰۷۹)
۲. پیامبر اکرم(صلی الله علیه و آله):
امْنُنْ عَلَیْنَا بِالنَّشَاطِ وَ أَعِذْنَا مِنَ الْفَشَلِ وَ الْکَوَ الْعَجْزِ وَ الْعِلَلِ وَ الضَّرَرِ وَ الضَّجَرِ وَ الْمَلَلِ؛ سَلِ (خدایا) نعمت سرزندگی و کوشایی را به ما ارزانی دار و از سستی، تنبلی، ناتوانی، بهانه آوری، زیان، دل مردگی و ملال، محفوظمان دار.
(میزان الحکمه، ج۱۱، ص۵۱۸۴)
۳. پیامبر اکرم(صلی الله علیه و آله):
إنَّ مِنَ الذُّنُوبِ ذُنُوباً لا یُکَفِّرُها صَلاهٌ وَ لا صَدَقَهٌ، قِیلَ یا رسولَ اللهِ فَما یُکَفِّرُها قالَ الهُمُومُ فی طَلَبِ المَعِیشَهِ؛ بعضی از گناهان به وسیله نماز و صدقه هم آمرزیده نمی شوند. سؤال شد یا رسول الله! پس چه چیز موجب آمرزش آن است؟ فرمود: جدیت و تلاش در طلب معیشت.
(مستدرک الوسائل، ج ۱۳، ص ۱۳)
آشنایی با عزت و ذلت و آیات و احادیث ائمه درمورد آن ها :
خداوند در آیاتی از قرآن فرموده اند که : عزّت از آن خدا و رسول او و مؤمنان است. عزت در اصل به معنای قوّت و شدت و غلبه است. همچنین به معنای بلندی و امتناع است. در ادامه این مطلب بیتوته به آیات و احادیث درباره عزت و ذلت اشاره کرده ایم.
عزت نفس چیست ؟
كلمات كليدي : تاريخ، سيره، انضباط، پيامبر(ص)، جديََّت، تلاش، موقع
نویسنده : مهدي مصطفايي
پیامبر(ص) همانند سایر انبیاءالهی برای اصلاح امت و دعوت به خداپرستی مبعوث شد. ایشان برای کنار زدن حجابهای دنیوی و مبارزه با شرک و بتپرستی، با کفار و مشرکین، به مقابله پرداخت و با آگاهی دادن مردم، آنها را به دینی که کاملترین ادیان آسمانی بود، دعوت کرد.
رسولخدا(ص) در طول دوران رسالت بیست و سه ساله خویش، مردم را به اطاعت از خدا و شکر نعمتهای او فراخواند و در این راه با نظم و انضباطی الهی و جدیََّت در انجام دادن به موقع کارها، موفق به سامان دادن جامعهای شد که به واسطه آن دولتی اسلامی را پایهگذاری کرد.
ابوذر غفاری یکی از یاران با وفای پیامبر(ص)، در روایتی از آن حضرت، که نشان دهندۀ نظم و انضباط در کارها و انجام دادن به موقع امور در سیره مدیریتی ایشان است، چنین نقل میکند: «بر عاقل واجب است که برای خود ساعاتی را داشته باشد؛ ساعتی برای مناجات با پروردگار، ساعتی جهت محاسبه و رسیدگی به اعمال و کردار خود، ساعتی جهت تفکر در آن چه خداوند نسبت به او انجام داده، و ساعتی جهت خلوت باخویش و بهره گرفتن از حلال.[1]»
تسنیم | فرهنگی و هنری | پنجشنبه، 09 اسفند 1403 - 13:12
آیت الله میرباقری به اهمیت برگزاری هیئت در احیای امر و نقش جلسات عزاداری برای سیدالشهداء در صف گیری در برابر دشمنان اشاره کرد و گفت: این مجالس بصیرت می دهد و جبهه حق و باطل را می شناساند.
خلاصه خبر
انسان با این نوع روابط، منفعتطلب و حکومتخواه شد.
عضو مجلس خبرگان رهبری ادامه داد: روابط در این جامعه براساس روابط انسان سوداگر در بازار است که به دنبال منفعت و سود هستند.
طبیعت برای اینکه انسان به توسعه برسد، انسان را سوداگر میخواهد.
صفات رذیله همان صفات طبیعی است که طبیعت در انسان میگذارد و جامعه شبانی را شکل میدهد که مردم تحت فرمان یک چوپان زندگی میکنند.
میرباقری در مقابل این دو رویکرد، بر اهمیت الهیات، معارف فکری و حکمت عملی تأکید کرد و گفت: میتوان بر پایه محبت و ولا جامعه ایجاد کرد.
آیتالله میرباقری گفت: خداوند دستور میدهد که مومنین، معتصمدبه حبل الهی باشند.
یعنی جمیعا به آن اعتصام داشته باشیم.
او در ادامه بیان کرد: خداوند متعال روابط عدالت را به روابط الفت و محبت میان انسانها تبدیل کرد.
اگر خدای عالم کریم و رحیم نباشد و رابطهاش با انسان براساس اسماءالحسنی نباشد، هرگز بین ما رابطه کرامت شکل نمیگیرد.
تسنیم | فرهنگی و هنری | چهارشنبه، 08 اسفند 1403 - 11:30
علاقه مندان به تاریخ انقلاب می توانند حظ وافری از کتاب «من ربانی شیرازی هستم»، نوشته فاطمه رحیمی ببرند؛ کتابی که از سوی سوره مهر به چاپ رسیده است.
خلاصه خبر
وی در اسفند 1360 بر اثر یک تصادف عمدی در جاده اصفهان به قم کشته شد.
پدرش حاج محمدهادی معروف به بمانعلی و مادر او معصومه نام داشت.
ربانی سطوح میانی فقه و اصول را نزد محمدعلی موحد، عبدالحسین حائری، سید نورالدین حسینی و بهاءالدین محلاتی گذراند و از درس فلسفه استادانی چون حسین کربالی، جواد مصلح و محمدعلی حکیم بهره جست؛ سپس در سال 1327 باهدف ادامه تحصیلات حوزوی به قم هجرت کرد و در درس خارج فقه و اصول سید حسین بروجردی، سید محمد محقق داماد، سید محمدرضا گلپایگانی و عبدالنبی اراکی و همچنین در درس فلسفه و تفسیر سید محمدحسین طباطبایی شرکت میکرد.
زمانی که عبدالکریم فصول نونهالی خودش را ورق میزد استاد سالهای بعدتر، آیتالله نورالدین شیرازی تحت نظر حکومت قرار داشت و شبکه دوستان برای دور زدن این نظارت و ارتباط با استاد راهی بهتر از عبدالکریم نداشتند، عبدالکریم که در ایام نونهالی، بنا بر طفل بودنش میتوانست بهراحتی در اندرونی خانۀ استادش رفتوآمد کند.
روزها یکی پس از دیگری میگذشتند و عبدالکریم زیر نظر استادش، هم علم و معارف دین میآموخت و هم راه و رسم مبارزه.
برای نابودی شبکۀ بهائیت در منطقه چه عرقها و چه خونها ریخت و درنهایت نیز با هجرت به قم، وصال این استاد و شاگرد به فراق بدل گشت و ربانی حالا در قم دوران جدیدی از زندگیاش را تجربه میکرد که باقیاش طلب شما و همتتان در ورق زدن «من ربانی شیرازی هستم» باشد.
تسنیم | فرهنگی و هنری | چهارشنبه، 08 اسفند 1403 - 11:54
اهتمام شهید بهشتی به مسئلۀ حزب تا جایی است که حزب را «معبد» خود خوانده است؛ بنابراین مسئلۀ تحزب در اندیشۀ شهید بهشتی فقط یک ایده آرمانی نیست.
خلاصه خبر
وی از زمان تأسیس «حزب جمهوری اسلامی» در بهمنماه1357 تا شهادتش در دفتر این حزب در تیرماه1360، دبیرکل آن بودهاست و از پیگیریهای او برای تأسیس این حزب گرفته تا کنشگریهای سیاسی وی در مدتی که سمت حزبی داشته، همگی بیانکننده اهتمام شهید بهشتی به مسئلۀ حزب است، تا جایی که حزب را «معبد» خود خوانده است؛ بنابراین مسئلۀ تحزب در اندیشۀ شهید بهشتی فقط یک ایده آرمانی نیست؛ بلکه این دیدگاه را در ابعادی محدود، شهید بهشتی و همفکران او اجرایی کردهاند و حتی این تشکّل از نگاه شهید بهشتی موفق به «شکستنِ این طلسمِ شوم [شد] که مسلمانها قادر به برپایی تشکیلاتِ حزبیِ اجتماعیِ سیاسیِ اسلامیِ برخاسته از توده مردم آن هم با شرکتِ فعالِ روحانیت نیستند».
جایگاه شهید بهشتی در میانِ اندیشمندان انقلاب اسلامی و موقعیتِ حزب در اندیشۀ ایشان نیز ضرورت و اهمیتِ واکاویِ «حزب و حکمرانی حزبی در اندیشۀ آیتالله بهشتی» را نمایان میکند.
پس رسالتِ این پژوهش «بررسی نقش احزاب و تشکلهای سیاسی در نظام امت و امامت در نگاه شهید بهشتی» خواهد بود.
بخش اول «حزب و سیاستورزی متشکل در اندیشۀ شهید بهشتی» نام دارد و دارای این زیربخشهاست: مفاهیم (چیستی حزب و حکمرانی حزبی)، انواع حزب و تشکل سیاسی مطلوب، ضرورت و مبانی تشکل سیاسی در جامعۀ اسلامی، کارکردها و آسیبهای سیاستورزی تشکلی، و موقعیت حزب در نظام حکمرانی اسلامی.
بخش دوم نیز دربارﮤ «زیست حزبی و تشکلی در تجربۀ شهید بهشتی» است و تجربۀ حزب جمهوری اسلامی (تاریخچۀ حزب، اهداف و مواضع حزب، فعالیتها و موضع آیتالله بهشتی در قبال دیگر احزاب، انفجار دفتر مرکزی، تعطیلی حزب) را دربر میگیرد.
شناخت نقش احزاب در حکمرانی اسلامی: کتاب به شما کمک میکند تا جایگاه و نقش احزاب را در نظام سیاسی اسلامی درک کنید.
شناخت تاریخ حزب جمهوری اسلامی: کتاب تصویری جامع از شکلگیری، فعالیتها و چالشهای این حزب و همچنین تحلیلی از علت تعطیلی آن ارائه میدهد.
مهر | دین و اندیشه | چهارشنبه، 08 اسفند 1403 - 10:46
نشست علمی بازخوانی تأثیر پیامدهای فتوا در فرایند استنباط آن از دیدگاه فقه امامیه برگزار میشود.
خلاصه خبر
به گزارش خبرنگار مهر، نشست علمی بازخوانی تأثیر پیامدهای فتوا در فرایند استنباط آن از دیدگاه فقه امامیه از سوی پژوهشگاه مطالعات فقه معاصر برگزار میشود.
دبیری این جلسه نیز بر عهده حجتالاسلام والمسلمین دکتر علی شریفی، دبیر پژوهشکده فقه، سیاست و حکومت پژوهشگاه مطالعات فقه معاصر قرار دارد.
مهر | فرهنگی و هنری | چهارشنبه، 08 اسفند 1403 - 20:12
آیین چهلمین سال بنیادگذاری مرکز دائرةالمعارف بزرگ اسلامی شنبه ۱۱ اسفند برگزار میشود.
خلاصه خبر
به گزارش خبرگزاری مهر از روابطعمومی مرکز دائرةالمعارف بزرگ اسلامی، در آئین چهلمین سال بنیادگذاری مرکز دائرةالمعارف بزرگ اسلامی که از ساعت ٩ تا ١٢ صبح در مرکز همایشهای بینالمللی رایزن برگزار میشود، کاظم موسوی بجنوردی، سیدعباس صالحی، فتحالله مجتبائی، ژاله آموزگار، مصطفی محققداماد و ا حمد مسجدجامعی به ایراد سخن میپردازند.
مهر | دین و اندیشه، استانها | سه شنبه، 07 اسفند 1403 - 00:53
قم- مدیر حوزههای علمیه گفت: فقه شیعی توانمندی پاسخگویی به مسائل نوظهور را دارد که البته این امر نیازمند شناخت دقیق مسائل روز است.
خلاصه خبر
به گزارش خبرنگار مهر، محمدرضا فرزین شامگاه دوشنبه در مراسم رونمایی از آثار فقه بورس و اوراق بهادار که در مرکز مدیریت حوزههای علمیه قم برگزار شد گفت: یکی از انتظاراتی که از حوزههای علمیه میرود آن است که به موضوعات و مسائل روز جامعه پاسخ دهد.
وی با بیان اینکه حوزه علمیه در مواجهه با مسائل روز در جامعه نباید سطحی برخورد کند و یا اینکه بی توجه باشد افزود: فقه شیعی توانمندی پاسخگویی به مسائل نوظهور را دارد که البته این امر نیازمند شناخت دقیق مسائل روز دارد.